TŁUSZCZE

Tłuszcze dostarczane z pożywieniem powinny pokrywać dzienne zapotrzebowanie energetyczne w ok. 20-30% i zawierać odpowiednią ilość niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych.

Tłuszcze pochodzące z pożywienia są:
  • najbardziej skoncentrowanym źródłem energii
  • źródłem witamin rozpuszczalnych w tłuszczach
  • źródłem niezbędnych, nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT)
  • materiałem budulcowym służącym do budowy własnych tkanek oraz do syntezy niektórych substancji biologicznie czynnych.


W tłuszczach występują kwasy tłuszczowe:
  • nasycone
  • jednonienasycone
  • wielonienasycone.


W organizmie człowieka i większości zwierząt wielonienasycone kwasy tłuszczowe nie są syntetyzowane, są one jednak niezbędne do prawidłowego rozwoju młodych organizmów oraz utrzymania dobrego stanu zdrowia przez całe życie. Dlatego muszą być dostarczane z pożywieniem. Z tego względu określa się je mianem niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT).

Głównym źródłem NNKT są:
  • produkty pochodzenia roślinnego (olej kukurydziany, słonecznikowy, sojowy)
  • tłuszcze ryb morskich (zawierające duże ilości kwasu eikozapentaenowego EPA i kwasu dokozaheksaenowego DHA).


NNKT odgrywają ważną rolę w profilaktyce oraz leczeniu chorób metabolicznych układu krążenia. Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe są potrzebne do prawidłowego transportu lipidów w ustroju, mają zdolność zapobiegania powstawaniu zakrzepów. Obniżają także poziom cholesterolu i innych wskaźników lipidowych surowicy krwi.

Istnieje zależność między konsumpcją tłuszczów a występowaniem niektórych chorób. Spożywanie nadmiernych ilości nasyconych kwasów tłuszczowych (masło, smalec, słonina, mięso, produkty mleczne) powoduje wzrost stężenia cholesterolu we krwi i zwiększa częstotliwość występowania:
  • miażdżycy
  • choroby wieńcowej
  • nowotworów.


Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla niemowląt, dzieci i młodzieży
Link do tabeli

Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla mężczyzn.
Link do tabeli

Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla kobiet.
Link do tabeli

Literatura
prof. Ś. Ziemlański, Normy Żywienia II,"Nowa Medycyna" nr. 4/98
Normy Żywienia, www.izz.waw.pl
R.K. Murray, D.K. Granner, P.A. Mayes, V.W. Rodwell, Biochemia Harpera, PZWL, wyd. V, 2002.

Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla niemowląt, dzieci i młodzieży Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla niemowląt, dzieci i młodzieży
Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla mężczyzn. Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla mężczyzn.
Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla kobiet. Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla kobiet.